سیاستگذاری کشاورزی
بررسي راهكارهاي گسترش روابط تجاري ايران و روسيه

در اتاق مشترك
بازرگاني، صنعت و كشاورزي ايران و روسيه
برگزار شد‭:‬

بررسي راهكارهاي گسترش روابط تجاري ايران و روسيه


روز سهشنبه اول بهمن‎ماه 1398، در نشست مشترك، نمايندگاني از سفارتخانه روسيه، سازمان توسعه تجارت، گمرك، كارشناسان بانكي، فعالان و بازرگانان در حوزه تجارت با روسيه و كشورهاي اوراسيا در محل اتاق بازرگاني، مشكلات و چالشهاي سر راه مبادلات تجاري، بخصوص در زمينه كشاورزي و راهكارهاي رفع آن را بررسي شد‭.‬
انتظار سرعت عمل بيشتر در رفع موانع 
مهندس روشن يكتا، عضو هيأت رئيسه و رياست كميسيون كشاورزي و صنايع غذايي اتاق مشترك ايران و روسيه كه مديريت نشست را عهدهدار بود ضمن خيرمقدم به مدعوين با انتقاد از اينكه كيك تجاري ايران و روسيه كوچك شده است، گفت‭: ‬معضل اساسي در اين ميان مسئله بانكي و مبادلات پولي است‭. ‬اگر تراز واردات ما از روسيه‭ (‬عليرغم خواست ما‭) ‬منفي شده، به دليل تحريمهاي بانكي است كه اجازه نداده است‭. ‬از طرفي به دليل مشكلات پيش رو كمتر از يكسوم مديران دعوت شده در اين نشست حضور يافتهاند و بسياري از سرمايهها در حال دور شدن از اين مسير است و برگرداندن سرمايهها به اين آساني امكانپذير نيست‭.‬
يكتا با اشاره به امتيازات كشت فراسرزميني، اظهار داشت‭: ‬به دنبال شراكاي روسي هستيم تا اين كار را بهصورت شراكتي و با همكاري همديگر انجام دهيم و از دوستان روسي ميخواهيم كه براي يافتن اين شركا به ما كمك كنند‭. ‬جهت رفع نگراني دوستان روسي بايد بگويم كه خوشبختانه صندوق ضمانت صادرات، خريد محصولات و برگشت پول سرمايهگذاران را تضمين ميكند وچنانچه كشت فراسرزميني در صندوق ضمانت صادرات ثبت شده باشد، دولت ايران به محصول توليدي، مانند كالاي ايراني نگاه ميكند‭. ‬
مهندس يكتا همچنين از روسها خواست به جاي بخش دولتي بيشتر به بخش خصوصي ايران و پتانسيلهايش توجه كنند‭.‬
مسير صادرات ايران به روسيه عوض شده است
در ادامه پرند، نماينده سازمان توسعه تجارت خاطرنشان كرد‭: ‬ايران، روسيه را ستون و محور اصلي اتحاديه اوراسيا ميداند و براساس بررسيهاي انجام شده، بين 80‭-‬70 درصد مبادلات تجاري اوراسيا با جهان متعلق به روسيه است‭.‬
پرند گفت‭: ‬در حال حاضر افزون از 80 درصد صادرات ما به روسيه را مواد غذايي تشكيل ميدهد و متأسفانه در بخش صنعت و معدن و خدمات فني صادرات زيادي به روسيه نداريم درحالي كه بازار روسيه ظرفيتهاي زيادي براي دريافت محصولات كشور ما و بالعكس دارد‭. ‬
پرند نيز انگشت نشانه را به سمت مشكلات نقل و انتقال بانكي برده، گفت‭: ‬اگر اين مشكل حل نشود اميد چنداني به توسعه روابط اقتصادي نيست‭. ‬بهويژه اينكه عملاً افزايشي در صادرات صورت نگرفته و همان كالاهاي ايراني كه از طريق كشورهاي همسايه به روسيه ميرفت، بهصورت مستقيم از ايران به روسيه صادر ميشود‭. ‬
مشكل ديگري كه توسط پرند مطرح شد مسئله لجستيك و حملونقل كالا بود، زيرا در حال حاضر صادرات ايران عمدتاً از طريق خط ريلي تركمنستان به روسيه صادر ميشود و اين مشكلات زيادي براي بازرگانان ما ايجاد ميكند‭. 
‬اراده همكاري در سطوح بالاي سياسي وجود دارد اما‭!‬
عليپناه، كارشناس ميز روسيه در گمرك نيز با اشاره به آمار صادرات و واردات با كشورهاي اوراسيا گفت‭: ‬مقايسه آمار 9 ماهه اول سال 98 و مدت مشابه 97 نشان ميدهد 10 درصد كاهش واردات و 216 درصد افزايش صادرات‭ (‬20 برابر‭) ‬داشتهايم‭. ‬با اين همه بايد به اين موضوع توجه داشت كه گواهي‌‎هاي مبداء يكي از بزرگترين مشكلاتي است كه با آن مواجه هستيم كه همكاري دو طرفه بايد براي رفع اين مشكل وجود داشته باشد‭. ‬
وي افزود‭: ‬اولين نشست كارگروه ملي با حضور دستگاههاي ذيربط در بحث تجارت با اوراسيا چند روز قبل انجام شد و مصوباتي در 6 بند داشت كه اميد است كمك حال صادركنندگان باشد‭. ‬وي همچنين به موافقت‎نامه ترانزيت چابهار از طريق چابهار و درياي عمان و كريدور شمال‭- ‬جنوب براي روسيه اشاره كرد كه پروتكل آن هفته پيش در چابهار نهايي شده و تا اواخر بهمن ماه امسال نهايي خواهد شد‭. ‬پروژه ديگر كه در دستور كار قرار دارد اجراي طرح ‮«‬تير الكترونيك‮»‬ در قالب همان كريدور شمال‭- ‬جنوب كشورهاي در مسير اين كريدور از مزاياي اين پروژه استفاده ميكنند‭.
‬آمادگي براي آموزشهاي گمركي
يوسفي، از مركز آموزش بينالمللي گمرك، در اين نشست با يادآوري بيش از دو دهه سابقه آموزش كاركنان ساير كشورها توسط گمرك ايران گفت‭: ‬اخيراً يك مركز آموزش بينالمللي بهصورت مجزا با همكاري دانشگاه شهيد بهشتي ايجاد شده و پيشنهاد ميشود براي تسهيل و ارتقاي تجارت بين ايران و روسيه، دورههاي آموزش مشترك براي گمركات و بخش خصوصي ترتيب داده شود تا در اين رويدادهاي آموزشي، مقررات و قوانين گمركي براي تجار و بازرگانان دو كشور آموزش داده شود‭. ‬
استانداردهاي كشور مقصد
براي ما مشخص شود
مهندس پارسا، مديرعامل شركت جهان پارس با طرح انتظارات شركتها در مواردي مانند شرايط بستهبندي، بهداشتي، استانداردهاي كشور مقصد و‭... ‬گفت‭: ‬ضرورت دارد اطلاعاتي در اختيار شركت‎ها قرار گيرد تا براساس آن كالا و محصول خود را عرضه نمايند‭. ‬مثلاً مطلع شويم آيا محصول كشاورزي كه اشعه خورده امكان ورود به اين كشور را دارد يا نه؟ يا بستهبندي متناسب با آبوهواي كشور خريدار چگونه است و كلاً اتاق بازرگاني مشترك چنين اطلاعاتي را در اختيار تجار و شركتها قرار دهد تا از شرايط مختلف كشورهاي مقصد براي صادرات اطلاع داشته باشيم‭.‬
آمادگي براي آموزشهاي گمركي
يوسفي، از مركز آموزش بينالمللي گمرك، در اين نشست با يادآوري بيش از دو دهه سابقه آموزش كاركنان ساير كشورها توسط گمرك ايران گفت‭: ‬اخيراً يك مركز آموزش بينالمللي بهصورت مجزا با همكاري دانشگاه شهيد بهشتي ايجاد شده و پيشنهاد ميشود براي تسهيل و ارتقاي تجارت بين ايران و روسيه، دورههاي آموزش مشترك براي گمركات و بخش خصوصي ترتيب داده شود تا در اين رويدادهاي آموزشي، مقررات و قوانين گمركي براي تجار و بازرگانان دو كشور آموزش داده شود‭. ‬
استانداردهاي كشور مقصد
براي ما مشخص شود
مهندس پارسا، مديرعامل شركت جهان پارس با طرح انتظارات شركتها در مواردي مانند شرايط بستهبندي، بهداشتي، استانداردهاي كشور مقصد و‭... ‬گفت‭: ‬ضرورت دارد اطلاعاتي در اختيار شركت‎ها قرار گيرد تا براساس آن كالا و محصول خود را عرضه نمايند‭. ‬مثلاً مطلع شويم آيا محصول كشاورزي كه اشعه خورده امكان ورود به اين كشور را دارد يا نه؟ يا بستهبندي متناسب با آبوهواي كشور خريدار چگونه است و كلاً اتاق بازرگاني مشترك چنين اطلاعاتي را در اختيار تجار و شركتها قرار دهد تا از شرايط مختلف كشورهاي مقصد براي صادرات اطلاع داشته باشيم‭.‬
صادرات براي كشور، مانند نفس كشيدن
دكتر محمدي، نايب رئيس اتحاديه پسته و خشكبار در اين مراسم با تقدير از خدمات مهندس يكتا، گفت‭: ‬صادرات يك امر لحظهاي نيست كه هر وقت دلمان خواست جلوي آن را بگيريم و هر وقت هم كه اراده كرديم دوباره برقرار شود‭.‬
صادرات اگر استمرار نداشته باشد حتماً با شكست مواجه خواهد شد‭. ‬از طرفي اهميت صادرات براي كشور مانند نفس كشيدن براي انسان است و وظيفه دولتها حمايت جدي از صادرات است‭. ‬
دولتيها در توافقاتشان به نظر بخش خصوصي اهميت دهند
مهندس نامي، رئيس هيأتمديره انجمن ماشينآلات كشاورزي نيز با عنوان كردن اينكه در ساختار اقتصادي ايران و روسيه، دولتيها پشت درهاي بسته توافقاتي انجام ميدهند گفت‭: ‬متأسفانه بخش خصوصي بايد تابع توافقاتي باشد كه هيچ نقشي در آن نداشته است‭. ‬به همين دليل بعد از 150 جلسه تفاهمنامهاي حاصل شده كه تازه در مورد مشكلات ريز و درشت آن بحث ميشود‭. ‬
درحالي كه هر كدام از ما، در حوزه كاري خودمان تواناييهايي داريم‭. ‬در مورد ماشينهاي كشاورزي اجازه بدهيم كه كارها توسط بخش خصوصي و تشكلهاي خصوصي انجام شود‭. ‬زيرا بخش خصوصي خودش را در چارچوب محدوديتهاي سياسي نگه نميدارد‭. ‬
تقاضاي من اين است كه اگر دولتهاي دو طرف و عناصر دولتي و شبه دولتي دو طرف به گسترش مبادلات تجاري اعتقاد دارند، امكانات و اختيارات حاصل از تفاهمنامهها و توافقات را به بخش خصوصي تفويض كنند‭. ‬چراكه حتي اگر بپذيريم تفاهمنامههاي دولتي نسبتاً خوبي داشتهايم اما در اجرا مشكلاتي وجود دارد‭. ‬گذشته از موارد ياد شده با بعضي خودتحريميها مواجه هستيم‭. ‬مثلا گمركات ايران براي انتقال ماشينآلات مورد نياز در مورد همين كشت فراسرزميني بسيار سختگيرتر از كشورهاي مقصد هستند‭. ‬اگر قرار است اين ماشين در گمركات خودمان براي انتقال مشكل داشته باشند، كارها بهسختي انجام خواهد شد‭.‬
براي محصولات كشاورزي زمان ارسال خيلي اهميت دارد
محمد تاجيكي، مديرعامل شركت صنايع نوآوران عتيق با يادآوري مسئله مهم عدم آشنايي با مقررات و بستهبندي محصولات، گفت‭: ‬وقتي با محصولات تره‎بار، سبزي و صيفي سروكار داريم، زمان ارسال براي ما مهم است‭. ‬از طرفي وسائل لجستيكي خاص آن هم اهميت دارد و ماشينهاي يخچالدار و‭ ... ‬ميخواهد كه ضرورت دارد اطلاعات اين چنيني را در اختيار ما قرار دهند‭. ‬
بانكهاي روسي حتي در زمينه غذا و دارو هم همكاري نميكنند
يكي از بازرگان حاضر در جلسه اظهار داشت‭: ‬از بزرگترين مشكلات فعلي، سيستمهاي بانكي طرف روس است كه با توجه به اينكه تجارت غذا و دارو شامل موارد تحريم نميشود اما متأسفانه بانكهاي روس براي همين غذا و دارو هم با ايرانيها همكاري نميكنند‭.‬ 
طبق دستورهاي اجرايي ايالات متحده آمريكا در شرايط تحريم، همه كشورها ميتوانند در زمينه غذا و دارو با ايران همكاري كنند و هم اينك از بين بانك‎هاي روسي فقط بانك ميرديزل با ايران همكاري ميكند‭. ‬انتظاري كه از طرف روسي داريم اين است كه بانكهاي روس حداقل در زمينه غذا و دارو با ما همكاري كنند‭. ‬
جايگاه بخش كشاوررزي در تراز تجاري روسيه
پس از پايان سخنان بازرگانان ايراني، رستم ژيگانشين، رئيس نمايندگي بازرگاني فدراسيون روسيه در ايران با اعلام اقدامات انجام شده جهت تسهيل در مراودات تجاري دو كشور اظهار داشت‭: ‬بخش كشاورزي يكي از حوزههاي مهم در تجارت روسيه با ديگر كشورها است و جايگاه مهمي در تراز تجاري كشور روسيه دارد‭. ‬در اتاق روسيه سعي ميكنيم كه شركتهاي روسي بيشتري وارد بازار ايران شوند و پشتيباني از شركتهاي صادركننده روسيه به ايران يكي از وظايف اصلي ما است‭. ‬از طرفي تلاش ما اين است كه در چارچوب مقررات براي شركتهاي ايراني كه در حال تجارت با روسيه هستند مساعدتهاي لازم انجام دهيم‭. ‬وي سپس از همكار خود رستم مراد علياف درخواست كرد تا خدمات و برنامههاي نمايندگي بازرگاني روسيه در ايران را مطرح نمايد‭.‬
رستم مراد علياف‭:‬
همهي مسائل را پيگيري ميكنيم
رستم مراد علياف از نمايندگي بازرگاني فدراسيون روسيه در ايران پس از دريافت نظرات تجار و بازرگانان ايراني صادركننده كالا به روسيه در يك جمعبندي به سوالات حاضرين پاسخ گفت و اظهار داشت‭:‬
كشورهاي مشتركالمنافع ‮«‬اتحاديه راهآهن كشورهاي مشتركالمنافع‮»‬ دارند كه اگر واگنهاي ريلي ايران، ناظر فني و شرايط اين اتحاديه را داشته باشند، ميتوانند از خطوط ريلي اين كشورها استفاده كنند‭. ‬اطلاعات آن هم براي وزارت راه و شهرسازي ايران ارسال شده است‭.‬موضوع ديگر در مورد كشت فراسرزميني است‭. ‬دولت ايران برنامههايي براي كشت فراسرزميني در نظر گرفته و تا جايي كه من اطلاع دارم وزارت جهادكشاورزي ايران در اين زمينه فعال بود و حتي مكاتباتي با استانها و مناطق مختلف در روسيه داشته است‭.‬
خوشبختانه برخي شركتهاي روسي براي اين نوع همكاري علاقمند هستند اما سوال اصلي ما از شركتهاي ايراني اين بود كه اگر يك شركت مشترك براي چنين پروژههايي در نظر بگيريم، آيا اطمينان خاطري براي خريد محصول اين شركت در ايران وجود دارد يا نه؟ اين يك مسئلهاي است كه طرف ايراني بايد به آن پاسخ دهد‭.‬مراد علياف در مورد اتحاديه اوراسيا نيز گفت‭: ‬جلسات متعددي بين ايران و نمايندگان ديگر كشورها برگزار شد تا پس از سه سال آزمايش و رفع مشكلات احتمالي به توافق موقت برسند البته در ابتداي راه هستيم و سه سال بعد كه مشكلات و موانع رفع شود، ايران بهطور رسمي عضو اوراسيا شود اما بوركراسي در ايران يكي از مشكلات سرراه مبادلات است البته تأخير در ارسال دستورالعملهاي لازم براي اتاق بازرگاني روسيه نيز مشكلي از سوي ما است‭. ‬
موضوع ديگر اينكه شركتهاي ايراني به راحتي در روسيه شركت ثبت ميكنند و هراسي ندارند اما تعداد شركتهاي روسي در ايران كم است و شركتهاي روسي از ورود به ايران ترس دارند؛ چون ايرانيها، يك تاريخچه بازرگاني قديميتر دارند ولي روسها تجربههاي چنداني در اين مورد ندارند‭. ‬
در زمينه امور گمرك با توجه به اطلاعاتي كه بنده دارم قرار است كه در اسرع وقت تيمي از كارشناسان گمركي روسي براي گفتگو، رفع موانع و برگزاري بعضي سمينارها به ايران بيايند‭. ‬اين كار را در برنامه داريم و در اين مورد حتما اطلاعرساني خواهد شد‭. ‬
وي در جواب انتقاد برخي مديران شركتها در مورد دخالت دولتها گفت‭: ‬در زمان شوروي تجارت كلاً در اختيار دولت بود‭. ‬در روسيه از سال 1990 تجارت به دست بخش خصوصي افتاده است‭. ‬يعني ميخواهم اين را بگويم كه بازرگانان روسي هنوز نسبت به بازرگانان ايراني‭ (‬با هزاران سال تجربه تجارت‭) ‬تجربه چنداني ندارند‭. ‬به هر حال يك سري توافقات در سطح دولتي بايد اتفاق بيفتد‭. ‬شما در نظر بگيريد اگر همين توافق وزارت جهادكشاورزي با سرويس فدرال نظارت بر بهداشت و قرنطينه روسيه در سال 2015 نبود، همين لبنيات و محصولات كشاورزي هم امكان صادرات نداشتند‭.‬
تا قبل از 2015 ايران هيچ محصول غذايي مانند لبنيات، ماهي و گوشت و‭ ... ‬به روسيه صادر نميكرد اما پس از آن بود كه بين ‮«‬سرويس فدرال نظارت بر بهداشت و قرنطينه روسيه‮»‬ و سازمان دامپزشكي و سازمان حفظ نباتات ايران پروتكلهايي امضا شد و يك سري شركتهاي ايراني حق صادرات مواد لبني را به روسيه و طبعاً به ديگر كشورهاي اوراسيا پيدا كردند؛ چون استانداردهاي روسيه‭ (‬كه با استاندارد اروپا فرق دارد‭) ‬مورد پذيرش اين كشورها نيز ميباشد‭.‬
البته بازرگانان ايراني قبل از اقدام به صادرات بايد بازار روسيه، استانداردها، انبارداري و‭... ‬را بشناسند‭. ‬مثلاً زعفران يكي از كالاهاي مهم صادراتي ايران به دنيا است اما در روسيه زعفران مصرف نميكنند‭. ‬
علياف از شركتهاي ايراني كه مايل به صادرات كالا به روسيه هستند درخواست كرد كه در قالب يك پكيج، اطلاعاتي از كالايشان شامل خط توليد، بستهبندي، سورتينگ، پكيج و‭... ‬آن هم بهصورت تصويري براي نمايندگي بازرگاني روسيه در ايران ارسال نمايند تا اين اطلاعات به دپارتمانهاي خاص فروشگاه زنجيرهاي ارسال شود و محصول را بررسي كننند‭.‬
علياف گفت‭: ‬يك رزومه كامل از محصولاتتان ارسال كنيد‭. ‬قول صد در صد به شما نميدهيم ولي بعضي شركتهاي ايراني بودهاند كه از اين طريق برايشان امكانات صادرات را فراهم كردهايم‭. ‬
دعوت براي بازديد از نمايشگاههاي ماشين‎آلات كشاورزي روسي
نماينده بازرگاني روسيه در بخش پاياني سخنان خود در زمينه ماشينآلات كشاورزي اظهار داشت‭: ‬چند دستگاه كمباين به ايران صادر كردهايم و باتوجه به پيشرفت و كارايي ماشينآلات كشاورزي روسيه نظري مبني بر واردات نداريم و براي فعالان بخش ماشينآلات كشاورزي پيشنهاد ميدهيم كه از نمايشگاه ‮«‬اگروفارم‮»‬ و ‮«‬اگرو سالون‮»‬ كه هر ساله در روسيه برگزار ميشوند‭ (‬ليست آن در دفتر بازرگاني ايران و روسيه است‭) ‬بازديد داشته باشند تا توانايي توليدكنندگان روسي را بررسي كنند و بدانند كه ما چه ماشينهايي توليد ميكنيم و با پيشرفت‎هاي ما آشنا شوند‭. ‬
 

مدیر سایت
info@iranagrimagazine.com

به این مطلب امتیاز دهید:

کارشناسان ما در مورد مشکلات تولید محصولات، که نمی‌توانید برای آن جوابی پیدا کنید؛ می‌توانند به شما کمک کنند

info@iranAgriMagazine.com
arrow